Odpowiedź na interpelację w sprawie problemów z poświadczeniem uprawnień wynikających z pracy w szczególnych warunkach u prywatnego pracodawcy
Odpowiedź ministra polityki społecznej
na interpelację nr 7736
w sprawie problemów z poświadczeniem uprawnień wynikających z pracy w szczególnych warunkach u prywatnego pracodawcy
Szanowny Panie Marszałku! W związku z wystąpieniem Pana Marszałka z dnia 13 lipca br., znak SPS-0202-7736/04, dotyczącym interpelacji posła Józefa Cepila w sprawie problemów z poświadczaniem uprawnień wynikających z pracy w szczególnych warunkach u prywatnego pracodawcy pragnę na wstępie wyjaśnić, że świadectwo pracy jest dokumentem wydawanym pracownikowi w związku z rozwiązaniem lub wygaśnięciem stosunku pracy.
Obowiązek wydania pracownikowi świadectwa pracy jest jednym z podstawowych obowiązków ciążących na pracodawcy, wynikającym z art. 97 Kodeksu pracy.
W świetle aktualnie obowiązujących przepisów podstawą do dokonania odpowiedniego wpisu w świadectwie pracy, potwierdzającego wykonywanie pracy w szczególnych warunkach, może być tylko dokumentacja będąca w posiadaniu pracodawcy. Pracodawca powinien przy tym odnotowywać w aktach osobowych okresy wykonywania tych prac. Zatrudnienie takie powinno być również stwierdzone w sporządzonej przez obie strony umowie o pracę.
Problemu z wystawianiem odpowiedniego zaświadczenia nie będą mieli pracodawcy, którzy stosowali i nadal stosują resortowe wykazy stanowisk pracy w szczególnych warunkach.
Prywatni pracodawcy, których nie obowiązywały resortowe zarządzenia, nie byli dotychczas zobowiązani do prowadzenia tego rodzaju ewidencji oraz dokonywania stosownych adnotacji w aktach osobowych pracowników.
Podzielam więc wątpliwość, że dokumentacja znajdująca się w ich posiadaniu nie w każdym przypadku pozwoli na ustalenie, którzy z zatrudnionych pracowników wykonywali prace w szczególnych warunkach, w jakich okresach oraz w jakim wymiarze czasu pracy była ona wykonywana.
Zakład Ubezpieczeń Społecznych wyda decyzję przyznającą prawo do wcześniejszej emerytury, jeżeli na podstawie przedłożonego świadectwa pracy lub zaświadczenia uzna, że dany pracownik był zatrudniony w szczególnych warunkach, na stanowisku wymienionym w wykazie załączonym do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r., pracę taką wykonywał stale i w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym na danym stanowisku pracy.
W przypadku stwierdzenia braku odpowiednich dokumentów lub złożenia dokumentacji budzącej jakiekolwiek wątpliwości ZUS wyda decyzję odmowną, a zainteresowani będą mogli dochodzić swoich praw w sądowym postępowaniu odwoławczym.
Z poważaniem
Minister
Krzysztof Pater
Warszawa, dnia 4 sierpnia 2004 r.