Odpowiedź podsekretarza stanu w Ministerstwie Finansów

na interpelację nr 7678

w sprawie statusu polskich posłów do Parlamentu Europejskiego w świetle prawa podatkowego

   Szanowny Panie Marszałku! Odpowiadając na przekazaną przy piśmie z dnia 2 lipca 2004 r. interpelację Posła Grzegorza Schetyny w sprawie statusu polskich posłów do Parlamentu Europejskiego w świetle prawa podatkowego, uprzejmie informuję:

   W obecnym stanie prawnym kwoty otrzymywane przez posłów na podstawie przyjętego przez Parlament Europejski Regulaminu dotyczącego zwrotu wydatków oraz diet dla członków Parlamentu Europejskiego są, zgodnie z art. 13 ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 z póżn. zm.), przychodami otrzymywanymi przez osoby pełniące obowiązki społeczne i obywatelskie. Podlegają one opodatkowaniu w Polsce.

   Równocześnie do przychodów tych będą miały zastosowanie przepisy art. 21 ust. 1 pkt 16 lit. b oraz pkt 17 ww. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, zgodnie z którymi zwolnione od opodatkowania są:

   - diety i inne należności za czas podróży służbowej osoby niebędącej pracownikiem - do wysokości określonej w odrębnych ustawach lub w przepisach wydanych przez ministra właściwego do spraw pracy w sprawie wysokości oraz warunków ustalania należności przysługujących pracownikowi zatrudnionemu w państwowej lub samorządowej jednostce budżetowej z tytułu podróży służbowej na obszarze kraju oraz poza granicami kraju,

   - diety oraz kwoty stanowiące zwrot kosztów, otrzymywane przez osoby wykonujące czynności związane z pełnieniem czynności społecznych i obywatelskich - do wysokości nie przekraczającej miesięcznie kwoty 2280 zł.

   Zatem odpowiedzi na poszczególne pytania zawarte w wystąpieniu brzmią:

   1. Zwrot kosztów przejazdu na oficjalne posiedzenia i spotkania będzie korzystał ze zwolnienia od podatku dochodowego na podstawie i w zakresie określonym w art. 21 ust. 1 pkt 16 lit. b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, natomiast diety pobytowe będą korzystały ze zwolnienia od podatku na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 17 tej ustawy.

   2. Ryczałt z przeznaczeniem na wydatki związane z wykonywaniem działalności parlamentarnej będzie zwolniony na podstawie i na zasadach określonych w art. 21 ust. 1 pkt 17 ww. ustawy, z tym że ogólna kwota zwolnienia od opodatkowania dochodów z różnych tytułów, w tym także wymienionych w pkt. 1, a dotyczących diet pobytowych, nie może przekraczać miesięcznie kwoty 2.280 zł.

   3. Przychód z tytułu ewentualnego odpłatnego zbycia komputerów, biurek, itp. podlegałby opodatkowaniu podatkiem dochodowym, gdyby nastąpiło ono przed upływem pół roku, licząc od daty nabycia (art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. d ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych). W innym przypadku okoliczność, iż wymienione przedmioty nie są zwracane do Parlamentu Europejskiego, nie rodzi dla posła konsekwencji podatkowych.

   4. W odniesieniu do wszelkich obowiązków posła do Parlamentu Europejskiego jako pracodawcy i płatnika - w rozumieniu przepisów ustawy Ordynacja podatkowa - związanych z faktem zatrudnienia osób do obsługi prac posła do Parlamentu Europejskiego, należy stosować Numer Identyfikacji Podatkowej (NIP) nadany posłowi do Parlamentu Europejskiego jako osobie fizycznej. Jest to rozwiązanie analogicznie do sytuacji, w której poseł do Sejmu RP zatrudnia pracowników biura poselskiego lub asystentów i jako pracodawca oraz płatnik zobowiązany jest posługiwać się numerem NIP nadanym mu jako osobie fizycznej.

   5. Należy z punktu widzenia sposobu regulowania należności podatkowych od wynagrodzenia otrzymywanego przez asystenta posła, rozróżnić dwie sytuacje:

   a) praca asystenta będzie wykonywana w Polsce lub

   b) praca asystenta będzie wykonywana poza granicami Polski.

   Ad a) W przypadku, gdy poseł zatrudni asystenta na podstawie umowy o pracę, wynagrodzenie asystenta będzie podlegało opodatkowaniu na podstawie art. 10 ust. 1 pkt 1 i art. 12 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Od wynagrodzenia tego, jako wynagrodzenia otrzymywanego z zagranicy bez pośrednictwa płatnika (tj. w tym przypadku z pominięciem posła), asystent zgodnie z art. 44 ust. 1a pkt 1 i ust 3a ustawy będzie zobowiązany sam wpłacać zaliczki miesięczne w wysokości 19% dochodu za miesiące, w których uzyskał dochód, w terminie do dnia 20 następnego miesiąca za miesiąc poprzedni, a za grudzień - w terminie złożenia zeznania podatkowego. W terminach płatności zaliczek asystent będzie obowiązany złożyć urzędowi skarbowemu, którym kieruje naczelnik urzędu skarbowego właściwy według miejsca zamieszkania asystenta, deklaracje według ustalonego wzoru.

   Za dochód uważa się uzyskane w ciągu miesiąca przychody po odliczeniu kosztów uzyskania przychodów w wysokości określonej w art. 22 ust. 2 oraz po odliczeniu składek na ubezpieczenie społeczne, o których mowa w art. 26 ust. 1 pkt 2, opłaconych w danym miesiącu. Zgodnie z art. 44 ust. 3c ustawy zaliczkę obliczoną w ten sposób zmniejsza się, z zastrzeżeniem art. 27b ust. 1 pkt 1 i ust.2, o kwotę składki na ubezpieczenie zdrowotne opłaconej w danym miesiącu zgodnie z przepisami o powszechnym ubezpieczeniu w Narodowym Funduszu Zdrowia.

   Również w przypadku zawarcia przez posła z asystentem umowy o świadczenie usług, np. umowy zlecenia, asystent będzie zobowiązany na podstawie art. 44 ust. 1a pkt 3 i ust. 3a ustawy sam wpłacać według zasad określonych powyżej zaliczki na podatek dochodowy, z tym że koszty uzyskania przychodów będą odliczane na podstawie art. 22 ust. 9 ustawy.

   Ad b) Niezależnie od tego, czy asystenci będą zatrudnieni na podstawie umowy o pracę czy umowy o świadczenie usług, nie będą oni zobowiązani do wpłacania miesięcznych zaliczek, lecz zgodnie z art. 44 ust. 7 ustawy - do wpłacenia w terminie do dnia 20 miesiąca następującego po miesiącu, w którym wrócili do kraju, zaliczki na podatek w wysokości 19% uzyskanych dochodów.

   Zgodnie z art. 11 ust. 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych przychody w walutach obcych przelicza się na złote według kursów z dnia otrzymania lub postawienia do dyspozycji podatnika, ogłaszanych przez bank, z którego usług korzystał podatnik i mających zastosowanie przy kupnie walut. Jeżeli podatnik nie korzysta z usług banku, przychody przelicza się na złote według średniego kursu walut obcych z dnia uzyskania przychodów ogłaszanego przez Narodowy Bank Polski.

   Podstawy i zasady zatrudniania przez posłów personelu określone są w Regulaminie dotyczącym zwrotu wydatków oraz diet dla członków Parlamentu Europejskiego, zwłaszcza w jego części 4.

   6. Zgodnie z ustawą z dnia 16 lipca 2004 r. o uposażeniu posłów do Parlamentu Europejskiego wybranych w Rzeczypospolitej Polskiej (ustawa znajduje się w toku prac parlamentarnych) uposażenie posła do Parlamentu Europejskiego będzie wypłacane z budżetu państwa i traktowane jak wynagrodzenie ze stosunku pracy. Będzie więc ono opodatkowane na takich samych zasadach, jak uposażenia posłów do Sejmu R.P.

   Łączę wyrazy szacunku

   Podsekretarz stanu

   Elżbieta Mucha

   Warszawa, dnia 10 sierpnia 2004 r.