Odpowiedź sekretarza stanu

w Ministerstwie Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej

- z upoważnienia ministra -

na interpelację nr 5764

w sprawie firm windykacyjnych działających w otoczeniu Kompanii Węglowej SA i zaistniałej z tego tytułu patologii gospodarczej

   W związku ze złożoną interpelacją Pani Poseł Marii Nowak SPS-0202-5764/03 z dnia 02 grudnia 2003 r. ˝w sprawie firm windykacyjnych działających w otoczeniu Kompanii Węglowej S.A. i zaistniałej z tego tytułu patologii gospodarczej˝ uprzejmie informuję, iż wielu kooperantów Kompanii Węglowej S.A. w wyniku rozmów prowadzonych z zarządem Kompanii Węglowej S.A. uzgadnia nowe zasady wyceny zleceń na rzecz ww. spółki.

   W wielu przypadkach nowe oferty przedstawione przez firmy tzw. zaplecza górniczego są o 20-30% bardziej korzystne pod kątem cenowym dla Kompanii Węglowej S.A. i podlegają rzeczywistym rynkowym zasadom ustalania cen w warunkach konkurencyjnej gospodarki. W związku z powyższym można by przypuszczać, iż poprzednio wykonywane prace oraz dostawy były przeszacowane, co rodziło dodatkowe koszty po stronie Kompanii Węglowej S.A. Tak więc w wielu przypadkach nadmierne przeszacowanie wartości wykonywanych usług oraz zaopatrzenia przez firmy zaplecza wpływało niekorzystnie na obecny standing przedsiębiorstw górniczych.

   Wyrażam przekonanie, iż dalszy proces radykalnej redukcji kosztów, również w zakresie usług obcych, prowadzony obecnie przez zarząd kompanii winien wpłynąć pozytywnie na jej sytuację ekonomiczno-finansową.

   Oczekuję, iż podobne działania będą podejmowane przez firmy współpracujące z górnictwem.

   Zastosowanie zasad gospodarki rynkowej pozwoli na unormowanie rynku węglowego oraz rynku usług, a także umożliwi firmom współpracującym z sektorem górniczym stabilne współdziałanie z górnictwem i innymi podmiotami bez potrzeby korzystania z usług firm windykacyjnych.

   W kompetencjach Ministerstwa Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej nie ma obowiązku monitorowania działalności firm zajmujących się windykację i handlem wierzytelnościami. Dlatego MGPiPS nie posiada danych odnośnie tych firm i sposobu ich działalności.

   Z ogólnej analizy wynika, że handel długami i działalność windykacyjna, o ile nie wykracza poza ramy prawne, nie jest działalnością przestępczą. Niemniej jednak w wyniku prowadzenia tej działalności straty ponoszą przedsiębiorstwa sektora górnictwa węgla kamiennego oraz firmy współpracujące z nimi. U podstaw problemu leży zła sytuacja sektora górnictwa węgla kamiennego. Brak płynności finansowej, a w związku z tym finansowanie się zobowiązaniami względem dostawców maszyn, urządzeń i usług, jest podstawą do egzekwowania należności w formie bezgotówkowej, co prowadzi do pogłębiania trudnej sytuacji sektora.

   Zgodnie z obowiązującym w Polsce porządkiem prawnym organem właściwym do ścigania przestępstw jest prokuratura.

   Nie mając prawa ingerowania w działalność gospodarczą przedsiębiorstw, jak również nie mając uprawnień do prowadzenia śledztw, Minister Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej wprowadza rozwiązania systemowe oraz działania dyscyplinujące wynikające ze sprawowanego nadzoru właścicielskiego nad przedsiębiorstwami górniczymi.

   Do rozwiązań systemowych należy zaliczyć przygotowywanie programów, przepisów prawa, w tym ustawowych, mających na celu doprowadzenie przedsiębiorstw sektora górnictwa węgla kamiennego do rentowności, co powinno pozwolić działać tym podmiotom w warunkach gospodarki rynkowej. Działania te są sposobem zlikwidowania przyczyny powstawania zobowiązań i handlu nimi.

   Działania dyscyplinujące polegają na wzmocnieniu nadzoru właścicielskiego przy skutecznym wykorzystaniu kodeksowych kompetencji organów spółki, a w szczególności aktywnej współpracy MGPiPS jako organu właścicielskiego z radami nadzorczymi tych spółek. Zgodnie bowiem z art. 382 § 1 Kodeksu Spółek Handlowych rada nadzorcza sprawuje stały nadzór nad działalnością spółki we wszystkich dziedzinach jej działalności.

   Służą temu, miedzy innymi, częste kontakty członków rad nadzorczych będących przedstawicielami Skarbu Państwa z MGPiPS.

   W powyższym celu uchwałami walnych zgromadzeń rady nadzorcze spółek węglowych zostały zobowiązane do sporządzenia planów pracy na rok 2003 zawierających między innymi:

   - Analizę kosztów we wszystkich obszarach działalności wraz z oceną podejmowanych przez zarządy działań dotyczących zmniejszenia tych kosztów oraz uzyskiwania przychodów pozwalających na pokrycie kosztów działalności.

   - Ocenę polityki marketingowej, zasadności wyboru dealerów, udzielania bonifikat i zniżek, stosowania właściwej polityki cenowej oraz zgodności fakturowej ceny do jakości sprzedanego towaru.

   - Kontrolę oraz ocenę w zakresie udzielania kompensat oraz sposobu wzajemnego rozliczenia dostaw/usług z kooperantami, w tym również analizy cesji wierzytelności.

   - Ocenę stosowanych zabezpieczeń płatności za dostarczany węgiel, procedury zawierania umów, kontraktów oraz realizacji zamówień, jak również ocenę ściągalności należności za dostarczany węgiel oraz trybu postępowania w tym zakresie.

   Jednym z głównych zakresów kontroli rad nadzorczych jest efektywność sprzedaży przy uwzględnieniu polityki marketingowej, zasadności stosowanych upustów, działalności w zakresie obniżania kosztów oraz zwiększenia efektywności sprzedaży.

   Ponadto rady nadzorcze oraz zarządy spółek (w tym Kompanii Węglowej S.A.) zostały zobowiązane do przekazywania jakichkolwiek informacji, które mogłyby wskazywać na ewentualne nieprawidłowości lub uchybienia wykazane w trakcie działalności lub nadzoru.

   Sekretarz stanu

   Jolanta Banach

   Warszawa, dnia 29 grudnia 2003 r.