Odpowiedź sekretarza stanu w Ministerstwie Finansów

- z upoważnienia ministra -

na interpelację nr 5045

w sprawie rekompensaty utraconych dochodów gmin z tytułu zwolnienia zakładów pracy chronionej z podatku od nieruchomości, podatku rolnego i podatku leśnego

   W związku z przesłaną, przy piśmie z dnia 03 października 2003 roku Nr SPS-0202-5045/03, interpelacją Pana Posła Jana Szwarca wsprawie rekompensaty utraconych dochodów dla gmin w 2003 r. na skutek zastosowania ustawowych ulg i zwolnień wpodatkach uprzejmie informuję, że od dnia 1 stycznia 2003 r. uległ zmianie wymieniony w art. 24 pkt 2 ustawy zdnia 26 listopada 1998 roku odochodach jednostek samorządu terytorialnego w latach 1999-2003 (Dz. U. Nr150, poz. 983 zpóźn. zm.) zakres ustawowych ulg i zwolnień rekompensowanych na podstawie art.26 tej ustawy w formie subwencji ogólnej z budżetu państwa.

   W związku z powyższym, w wyniku zmian przepisów regulujących zasady rekompensowania gminom skutków ustawowych ulg i zwolnień, Minister Finansów w dniu 25 czerwca 2003 r. wydał rozporządzenie w sprawie szczegółowych zasad obliczania i trybu przekazywania gminom kwoty rekompensującej dochody utracone ztytułu ustawowych ulg i zwolnień (Dz.U. Nr 113, poz. 1073).

   Zgodnie zobowiązującymi obecnie przepisami - podstawę do rekompensowania gminom skutków ustawowych ulg i zwolnień wpodatkach stanowi:

   - art. 24 pkt 2 ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego wlatach 1999-2003 (Dz.U. Nr150, poz. 983 zpóźn. zm.),

   - art. 47 ust. 2 znowelizowanej ustawy z dnia 27 sierpnia 1997r. orehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz.U. Nr123, poz. 776 z późn. zm.).

   Na podstawie ustawy wymienionej wyżej w pkt 1 rekompensowane są - wpostaci części rekompensującej subwencji ogólnej - skutki ustawowych ulg izwolnień wpodatkach, określonych w:

   - art. 12 ust. 1 pkt 4-6, ust. 2 pkt 5 i ust. 6, art. 13 ust. 1, art. 13a ust. 1 i 2, art. 13b ust. 1 oraz art. 13c ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (Dz. U. z1993 r. Nr 94, poz. 431 z późn. zm.),

   - art. 7 ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 30 października 2002 r. opodatku leśnym (Dz. U. Nr 200, poz. 1682 i Nr 216, poz. 1826),

   - art. 7 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 9, poz. 84 i Nr 200, poz. 1683 oraz z 2003 r. Nr 96, poz.874 iNr 110, poz. 1039).

   Natomiast, na podstawie ustawy orehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych, dochody utracone przez gminy na skutek zastosowania ustawowych zwolnień, określonych w art. 31 ust. 1 pkt 1, rekompensowane są w formie dotacji celowej z Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych.

   Zgodnie z rozporządzeniem z dnia 29 sierpnia 2003 r. Ministra Gospodarki, Pracy iPolityki Społecznej wsprawie szczegółowych zasad obliczania i trybu przekazywania gminom dotacji celowej ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych mającej na celu zrekompensowanie utraconych dochodów z tytułu ustawowych zwolnień (Dz. U. z 2003 r. Nr 166, poz. 1616), podstawę do ustalenia wielkości dotacji dla danej gminy stanowi kwota dochodów utraconych przez gminę wykazana w stosownym wniosku gminy.

   Tak więc uprzejmie informuję Pana Marszałka, że dochody gmin z tytułu rekompensaty dochodów utraconych z tytułu ustawowych zwolnień wynikających z ustawy orehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych nie ulegają zmniejszeniu. Zmianie ulega jedynie podmiot wypłacający kwotę rekompensującą - dotychczas był nim budżet państwa (rekompensata w formie subwencji), obecnie jest to Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (rekompensata w postaci dotacji celowej).

   Natomiast w kwestii spadku dochodów gmin z podatku od nieruchomości wwyniku nowelizacji systemu podatków i opłat lokalnych, w szczególności spowodowanego objęciem użytków rolnych o powierzchni poniżej 1 ha podatkiem rolnym, Ministerstwo Finansów podjęło starania o zintensyfikowanie prac nad modernizacją ewidencji gruntów i budynków, której zgodność z przepisami rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 8, poz. 454) oraz ze stanem faktycznym stała się niezwykle ważna dla prawidłowego opodatkowania gruntów. Wtej kwestii, w dniu 25 lutego br., zostało wydane Stanowisko Wspólne Głównego Urzędu Geodezji i Kartografii, Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi oraz Ministerstwa Finansów w sprawie zapewnienia aktualności operatów ewidencji gruntów i budynków oraz dostosowania ich do stanu prawnego wynikającego zrozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków, w związku z wejściem w życie zdniem 1 stycznia 2003 r. przepisów ustaw: z dnia 30 października 2002 r. o zmianie ustawy o podatkach i opłatach lokalnych oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 200, poz. 1683), z dnia 10października 2002 r. o zmianie ustawy o podatku rolnym (Dz. U. Nr 200, poz. 1680) oraz z dnia 30października 2002 r. o podatku leśnym (Dz.U. Nr 200, poz. 1682 ze zm.).

   W piśmie z dnia 2 lipca 2003 r., skierowanym do Głównego Geodety Kraju, Ministerstwo Finansów przekazało informację o niepokojących sygnałach otrzymanych od samorządowych organów podatkowych w związku z brakiem aktualności operatów ewidencyjnych oraz przebiegiem prac nad ich aktualizacją i wskazało na konieczność zintensyfikowania podejmowanych działań w tym zakresie oraz poparło wniosek Konwentu Wójtów, Burmistrzów i Prezydentów Województwa Mazowieckiego o pilne podjęcie prac nad zmianą przepisów prawnych określających zasady prowadzenia ewidencji gruntów i budynków. W odpowiedzi na pismo, udzielonej w dniu 28 lipca br., Główny Geodeta Kraju poinformował Ministerstwo Finansów, że zwrócił się do wojewódzkich inspektorów nadzoru geodezyjnego i kartograficznego o ustalenie, jaki jest stan działań podejmowanych w poszczególnych powiatach w celu doprowadzenia informacji dotyczących użytków gruntowych do stanu zgodnego z przepisami ww.rozporządzenia i dostosowania do wytycznych zawartych w Stanowisku Wspólnym Głównego Urzędu Kartografii, Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi oraz Ministerstwa Finansów. Powyższe działania powinny doprowadzić do aktualizacji ewidencji gruntów ibudynków w omawianym zakresie i tym samym spowodować wzrost dochodów gmin zpodatku od nieruchomości.

   Pragnę zwrócić także uwagę, że zjawisko spadku dochodów z podatku od nieruchomości nie jest zjawiskiem powszechnym, co potwierdzają także dane sprawozdawczości budżetowej o planowanych dochodach gmin z tego tytułu na 2003r. iwskaźnik realizacji dochodów. Ponadto chcę podkreślić, że prawidłowo dokonana ocena skutków nowelizacji dla danej gminy powinna być oceną kompleksową. Nie można rozpatrywać wyłącznie skutków jednej ze zmian, w tym przypadku objęcia wszystkich użytków rolnych podatkiem rolnym, w oderwaniu od skutków pozostałych zmian dotyczących podatków iopłat lokalnych, które umożliwiły wyrównywanie ubytku dochodów własnych gminy. Pełna i prawidłowa ocena wymaga zatem wykazania nie tylko ujemnych skutków finansowych, ale również uzyskanego wzrostu dochodów z tytułu przeprowadzonych zmian, na tle potencjalnych możliwości stworzonych przez ustawodawcę. Niezbędna jest również analiza wpływu na wysokość dochodów podatkowych decyzji podjętych przez radę gminy w sprawie wysokości stawek podatków i opłat oraz zwolnień podatkowych udzielanych na mocy uchwały rady gminy, zwłaszcza że tylko nieliczne gminy w pełni skorzystały ze zmian ustawowych pozwalających na wzrost dochodów podatkowych (np. możliwości istotnego zwiększenia wpływów z opodatkowania tzw. gruntów pozostałych).

   Natomiast w kwestii przekazania dotacji starostwom na przeprowadzenie prac związanych z uregulowaniem aktualizacji operatów ewidencyjnych gruntów ibudynków uprzejmie informuję:

   W ustawie budżetowej na rok 2003 (Dz. U. Nr 235, poz. 1981) w budżetach województw na prace z zakresu geodezji i kartografii zaplanowane zostały wydatki włącznej wysokości 65 819 tys. zł, z tego w dziale:

   - 010 Rolnictwo i łowiectwo, rozdział 01005 Prace geodezyjno - urządzeniowe na potrzeby rolnictwa - 25 933 tys. zł, w tym na prace realizowane przez jednostki samorządu terytorialnego jako zadania z zakresu administracji rządowej - 24 307tys.zł, z tego na zadania zlecone: gminom - 1541 tys. zł, powiatom - 20 318tys. zł isamorządom województw - 2448 tys. zł,

   - 710 Działalność usługowa, rozdział 71013 Prace geodezyjne i kartograficzne (nieinwestycyjne) - 39 886 tys. zł, w tym na prace realizowane przez jednostki samorządu terytorialnego jako zadania z zakresu administracji rządowej - 36 130tys.zł, z tego na zadania realizowane przez powiaty 33 642 tys. zł, samorządy województw 2488 tys. zł.

   Podziału tych dotacji na poszczególne jednostki samorządu terytorialnego dokonują samodzielnie wojewodowie.

   W toku realizacji budżetu wymieniona kwota wydatków na prace geodezyjno - urządzeniowe na potrzeby rolnictwa została zwiększona w wyniku rozdysponowania rezerwy celowej zaplanowanej w ustawie budżetowej na rok 2003 w części 83, poz. 8 koszty integracji z Unią Europejską o kwotę 1 469 222 zł - w części województwo zachodniopomorskie, z przeznaczeniem na pokrycie kosztów realizacji programu:

   - ˝Modernizacja ewidencji gruntów i budynków z obszaru powiatu pyrzyckiego - przekształcenie analogowych map ewidencji gruntów i budynków w mapy cyfrowe na obszarze gmin wiejskich: Bielice, Lipiany, Pyrzyce, Przelewice˝ - dla jednostki realizującej, tj. Starosty Pyrzyckiego (226 000 zł),

   - ˝Modernizacja ewidencji gruntów i budynków z obszaru powiatu myśliborskiego - przekształcenie analogowych map ewidencji gruntów i budynków w mapy cyfrowe na obszarze gmin wiejskich: Myślibórz, Nowogródek i Barlinek˝ - dla jednostki realizującej, tj. Starosty Myśliborskiego (209 000 zł),

   - ˝Modernizacja ewidencji gruntów i budynków z obszaru powiatu sławieńskiego - przekształcenie analogowych map ewidencji gruntów i budynków w mapy cyfrowe na obszarze gmin wiejskich: Sławno i Darłowo˝ - dla jednostki realizującej, tj.Starosty Sławieńskiego (119 626 zł),

   - ˝Modernizacja ewidencji gruntów i budynków z obszaru powiatu szczecineckiego - przekształcenie analogowych map ewidencji gruntów i budynków w mapy cyfrowe na obszarze gmin: Grzmiąca i Borne Sulinowo˝ - dla jednostki realizującej, tj.Starosty Szczecineckiego (122 000 zł),

   - ˝Modernizacja ewidencji gruntów i budynków z obszaru powiatu koszalińskiego - przekształcenie analogowych map ewidencji gruntów i budynków w mapy cyfrowe˝ - dla jednostki realizującej, tj. Starosty Koszalińskiego (174 000 zł),

   - ˝Modernizacja ewidencji gruntów i budynków - przekształcenie map analogowych ewidencji gruntów i budynków w mapy cyfrowe na obszarze powiatu łobeskiego˝ - dla jednostki realizującej, tj. Starosty Łobeskiego (200 000 zł),

   ˝Modernizacja ewidencji gruntów i budynków z obszaru powiatu kołobrzeskiego - przekształcenie analogowych map ewidencji gruntów i budynków do postaci numerycznej˝ - dla jednostki realizującej, tj. Zarządu Powiatu w Kołobrzegu (70 000zł),

   - ˝Modernizacja ewidencji gruntów i budynków z obszaru powiatu choszczeńskiego - przekształcenie rastrowych map ewidencji gruntów i budynków w mapy wektorowe na obszarze gminy wiejskiej Choszczno˝ - dla jednostki realizującej, tj.Starosty Choszczeńskiego (12 000 zł),

   - ˝Modernizacja ewidencji gruntów i budynków (kataster nieruchomości) w celu dostosowania prowadzonych baz danych do współpracy z tworzonym w ARiMR Systemem Identyfikacji Działek Rolnych (LPIS) na obszarze gmin: Chojna, Cedynia, Mieszkowice, Moryń i Trzcińsko Zdrój w powiecie gryfińskim - dla jednostki realizującej, tj. Starosty Gryfińskiego (336 596 zł).

   Ponadto uprzejmie informuję Pana Marszałka, że Minister Infrastruktury opracował i przesłał do uzgodnień międzyresortowych projekt rozporządzenia zmieniającego rozporządzenie w sprawie wysokości opłat za czynności geodezyjne ikartograficzne oraz udzielanie informacji, a także za wykonywanie wyrysów iwypisów z operatu ewidencyjnego, które obniży opłaty wnoszone przez rolników zasporządzenie przez organ prowadzący ewidencję gruntów i budynków wypisów oniepełnej treści z operatu ewidencji gruntów i budynków, w związku z rozpoczęciem programu pomocy dla rolników w przygotowywaniu wniosków o przyznanie dopłat bezpośrednich, co pozwoli skutecznie wykorzystać środki pomocowe w ramach Wspólnej Polityki Rolnej.

   Sekretarz stanu

   Halina Wasilewska-Trenkner

   Warszawa, dnia 28 października 2003 r.