Odpowiedź sekretarza stanu w Ministerstwie Finansów

- z upoważnienia ministra -

na interpelację nr 4891

w sprawie systemu kontroli nad prawidłowym odprowadzaniem opłat przewidzianych rozporządzeniem ministra kultury z dnia 27 czerwca 2003 r. dotyczącym opłat uiszczanych przez posiadaczy urządzeń reprograficznych

   Wielce Szanowny Panie Marszałku! W odpowiedzi na interpelację Pana Posła Michała Figlusa z dnia 19 września 2003 r. w sprawie opłat od posiadaczy urządzeń reprograficznych uprzejmie wyjaśniam.

   W odpowiedzi na pytanie Pana Posła dotyczące systemu kontroli rozdziału i wysokości opłat od posiadaczy urządzeń reprograficznych.

   Zgodnie z art. 201 ust. 1 ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych (DzU z 2000 r. Nr 80, poz.904 z późn. zm.) posiadacze urządzeń reprograficznych, którzy prowadzą działalność gospodarczą w zakresie zwielokrotniania utworów dla własnego użytku osobistego osób trzecich, są obowiązani do uiszczania, za pośrednictwem organizacji zbiorowego zarządzania prawami autorskimi lub prawami pokrewnymi, opłat w wysokości do 3% wpływów z tego tytułu na rzecz twórców oraz wydawców, chyba że zwielokrotnienie odbywa się na podstawie umowy z uprawnionym.

   Minister Kultury rozporządzeniem z dnia 27 czerwca 2003 r. w sprawie opłat uiszczanych przez posiadaczy urządzeń reprograficznych (DzU Nr 132, poz. 1232) określił wysokość, sposób pobierania i podziału opłat oraz organizacje uprawnione do pobierania opłat.

   Nadzór nad organizacjami zbiorowego zarządzania prawami autorskimi lub prawami pokrewnymi, czyli m.in. nad organizacjami wymienionymi w § 3 i 4 ww. rozporządzenia, sprawuje Minister Kultury (art. 104 ust. 2 pkt 3 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych).

   Opłaty określone w art. 201 ust. 1 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych nie mają charakteru publicznoprawnego i nie są zobowiązaniem podatkowym ani niepodatkową należnością stanowiącą dochód budżetu państwa.

   Zgodnie z art. 1 ust. 2 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o kontroli skarbowej (DzU z 1999 r. Nr 54, poz. 572, z późn. zm.) celem kontroli skarbowej jest ochrona interesów i praw majątkowych Skarbu Państwa oraz zapewnienie skuteczności wykonywania zobowiązań podatkowych i innych należności stanowiących dochód budżetu państwa lub państwowych funduszy celowych. Z uwagi na opisany powyżej charakter przedmiotowych opłat, ich obliczanie, pobór i rozliczanie przez stowarzyszenia, o których mowa w § 3 i 4 ww. rozporządzenia Ministra Kultury, nie podlegają kontroli skarbowej.

   Wobec powyższego Minister Finansów nie jest właściwy w przedmiocie tworzenia systemu kontroli rozdziału i wysokości opłat od posiadaczy urządzeń reprograficznych.

   W odpowiedzi na pytanie Pana Posła dotyczące systemu kontroli podmiotów otrzymujących wpływy z opłat od posiadaczy urządzeń reprograficznych.

   Minister Finansów nie jest również właściwy w przedmiocie tworzenia systemu kontroli podmiotów otrzymujących wpływy z opłat od posiadaczy urządzeń reprograficznych.

   Tym niemniej określone w § 3 i 4 ww. rozporządzenia Ministra Kultury stowarzyszenia, twórcy lub wydawcy podlegają, jako podatnicy lub płatnicy, kontroli skarbowej w zakresie rzetelności deklarowanych podstaw opodatkowania oraz prawidłowości obliczania i wpłacania podatków stanowiących dochód budżetu państwa, a także innych należności pieniężnych budżetu państwa lub państwowych funduszy celowych. Kontrola skarbowa w tym zakresie będzie mogła obejmować m.in. prawidłowość kwalifikowania przedmiotowych opłat jako odpowiednio przychodów bądź kosztów uzyskania przychodów kontrolowanych podmiotów.

   W odpowiedzi na pytanie Pana Posła dotyczące określenia kryteriów rodzaju materiałów stanowiących podstawę dla określenia wysokości opłat od posiadaczy urządzeń reprograficznych.

   Minister Finansów nie jest także właściwy do określania kryteriów rodzajów materiałów stanowiących podstawę dla określenia wysokości opłat.

   Należy zauważyć, że w § 2 ww. rozporządzenia Ministra Kultury ustalono jako kryterium określania wysokości opłat, procentowy udział utworów kopiowanych dla własnego użytku osób trzecich w strukturze zwielokrotnianych materiałów. Zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych utworem jest każdy przejaw działalności twórczej o indywidualnym charakterze, ustalony w jakiejkolwiek postaci, niezależnie od wartości, przeznaczenia i sposobu wyrażenia.

   Z wyrazami szacunku

   Sekretarz stanu

   Wiesław Ciesielski

   Warszawa, dnia 8 października 2003 r.