Odpowiedź podsekretarza stanu

w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych i Administracji - z upoważnienia prezesa Rady Ministrów -

na interpelację nr 4690

w sprawie działania służb zastępstwa inwestorskiego

   Szanowny Panie Marszałku! Nawiązując do pisma z dnia 9 września 2003 r., o sygn. SPS-0202-4690/03, przekazującego interpelację Posła na Sejm RP Pani Marii Zbyrowskiej w sprawie działania służb zastępstwa inwestorskiego, z upoważnienia Prezesa Rady Ministrów, uprzejmie przedstawiam następujące informacje.

   Jednostki samorządu terytorialnego mogą sprawować kontrolę nad przebiegiem procesu budowlanego (w tym kontrolę wydatkowania środków publicznych zaangażowanych w inwestycje budowlane) w szczególności poprzez ustanowienie inspektora nadzoru inwestorskiego. Kwestię podległości inspektora nadzoru inwestorskiego w ramach konkretnego urzędu uszczegółowiać powinien regulamin danej jednostki organizacyjnej samorządu terytorialnego.

   Konieczność ustanowienia w danym przypadku inspektora nadzoru inwestorskiego należałoby ocenić na gruncie przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j.: DzU z 2000 r. nr 106, poz. 1126, z późn. zm.). Wobec powyższego szczegółowych informacji w zakresie stosowania przepisów wskazanej wyżej ustawy może udzielić Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego.

   Odnosząc się do kwestii funkcjonowania zastępstwa inwestorskiego, należy podkreślić, iż na mocy regulacji art. 16 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej samorząd terytorialny uczestniczy w sprawowaniu władzy publicznej. Przysługującą mu w ramach ustaw istotną część zadań publicznych samorząd wykonuje w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność.

   Samodzielność jednostek samorządu terytorialnego podlega ochronie sądowej. Organy nadzoru (Prezes Rady Ministrów, wojewodowie oraz regionalne izby obrachunkowe w zakresie spraw finansowych) mogą realizować posiadane kompetencje względem jednostek samorządu terytorialnego wyłącznie z punktu widzenia zgodności z prawem ich działań.

   W ramach zasady samodzielności jednostki samorządu terytorialnego, w granicach prawa, niezależnie od innych organów administracji publicznej, decydują o swojej strukturze, w tym o utworzeniu wyspecjalizowanych komórek organizacyjnych, do zadań których należy prowadzenia własnych inwestycji budowlanych. Ewentualne utworzenia odrębnych komórek powołanych w celu realizacji określonego rodzaju zadań pozostaje w wyłącznej kompetencji jednostki samorządu terytorialnego.

   Ponadto podkreślenia wymaga, iż jedynie właściwe organy jednostek samorządu terytorialnego pozostają władne do zawierania porozumień (w ramach swobody umów) z podmiotami, które - z uwagi na m.in. posiadany potencjał organizacyjny czy doświadczenie - mogą prowadzić daną inwestycję w roli inwestorów zastępczych. Szczegółowe prawa i obowiązki stron np. związane z rozliczeniem środków finansowych czy odbiorem obiektu budowlanego (robót budowlanych) winny być sprecyzowane w treści konkretnej umowy.

   Reasumując, należy stwierdzić, że jednostki samorządu terytorialnego mogą fakultatywnie tworzyć stosowne jednostki organizacyjne, natomiast ewentualne obligatoryjne zobowiązanie wspólnot terytorialnych - mocą stosownych przepisów prawa - do utworzenia konkretnych struktur organizacyjnych musiłoby wiązać się z przyznaniem odpowiednich środków finansowych na ten cel.

   Z szacunkiem

   Podsekretarz stanu

   Tadeusz Matusiak

   Warszawa, dnia 29 września 2003 r.