Odpowiedź ministra gospodarki, pracy i polityki społecznej

na interpelację nr 4511

w sprawie działań rządu prowadzących do uratowania przed likwidacją fabryki WAGON w Ostrowie Wielkopolskim

   Szanowny Panie Marszałku! W związku z przekazaniem, przy piśmie z dnia 19 sierpnia br. (znak: SPS-0202-4511/03), interpelacji Pana Posła Witolda Tomczaka dotyczącej działań Rządu prowadzących do uratowania przed likwidacją Fabryki Wagon SA w Ostrowie Wielkopolskim, pragnę przedłożyć poniższe informacje:

   Problemy w Fabryce rozpoczęły się z momentem jej prywatyzacji, która została dokonana poprzez sprzedaż udziałów objętych wcześniej przez Narodowe Fundusze Inwestycyjne. W wyniku tej operacji ukształtował się większościowy układ właścicielski, a kontrolę nad nim przejęła grupa obywateli słowackich, określając statut spółki w sposób praktycznie uniemożliwiający skuteczne oddziaływanie innych współwłaścicieli, w tym Skarbu Państwa posiadającego 25% udziału w jej kapitale zakładowym.

   Postępowanie właścicieli od samego początku polegało na utworzeniu skomplikowanego systemu spółek zależnych, powiązaniu Fabryki z zagranicznymi spółkami kapitałowymi, a następnie zaprzestaniu płacenia zobowiązań publicznoprawnych. Była to oczywista próba dążenia do poważnego zadłużenia spółki i transferu jej majątku obrotowego do spółek zależnych, kapitałowo powiązanych z właścicielami Wagonu. W tej sprawie toczą się w chwili obecnej dwa postępowania prokuratorskie, które napotykają jednak na znaczne trudności spowodowane nieobecnością w Polsce trzech właścicieli słowackich.

   Działania władz państwowych w tym zakresie - oprócz ww. postępowania prokuratorskiego - to liczne interwencje ze strony Państwowej Inspekcji Pracy oraz działania Agencji Rozwoju Przemysłu podejmowane na podstawie ustawy o restrukturyzacji zadłużenia przedsiębiorstw o szczególnym znaczeniu dla rynku pracy. Ponadto Ministerstwo Skarbu Państwa na bieżąco monitorowało sytuację Spółki i podejmowało stosowne działania, kierując wnioski do odpowiednich organów, m.in. Prokuratury Rejonowej w Ostrowie Wielkopolskim, Ministerstwa Finansów i Najwyższej Izby Kontroli.

   Wielokrotnie również przewodniczyłem spotkaniom dotyczącym sytuacji Fabryki, w których uczestniczyli przedstawiciele Premiera RP, Ministerstwa Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej, Ministerstwa Skarbu Państwa, Ministerstwa Infrastruktury, Agencji Rozwoju Przemysłu oraz załogi Wagonu. Celem tych spotkań było rozwiązanie trudnej sytuacji w Spółce oraz umożliwienie dalszego jej funkcjonowania. Wszelkie próby pomocy Fabryce nie były jednak możliwe bez aktywnego udziału Zarządu Spółki, który reprezentował głównych akcjonariuszy. Zarząd ten był również odpowiedzialny za niezłożenie w terminie wymaganego przez Agencję Rozwoju Przemysłu planu restrukturyzacyjnego, w oparciu o który Agencja mogłaby podjąć decyzję o restrukturyzacji Spółki.

   W związku z powyższym nowy (powołany z dniem 28 sierpnia br.) Zarząd Fabryki Wagon SA złożył w dniu 2 września br. do Sądu Rejonowego w Kaliszu wniosek o ogłoszenie upadłości. Sąd ten w dniu 12 września br. ogłosił upadłość Spółki i wyznaczył na syndyka Panią Elżbietę Kosewską-Kędzior.

   Postępowanie upadłościowe nie musi jednak oznaczać likwidacji Fabryki. Zgodnie bowiem z przyjętymi na spotkaniach międzyresortowych założeniami oraz późniejszymi spotkaniami roboczymi Zarządu Spółki z Agencją Rozwoju Przemysłu, Spółka ma kontynuować działalność, a głównym założeniem rozpoczętego procesu upadłości jest jej restrukturyzacja. Syndyk otrzymał zapewnienie sędziego komisarza o wyrażeniu pisemnej zgody na prowadzenie działalności gospodarczej w upadłości. Rozwiązanie to pozwoli na podpisywanie umów z dostawcami i odbiorcami.

   Syndyk dokonał analizy finansowej masy upadłości pod kątem zbudowania planu restrukturyzacji. Przewiduje się m.in.:

   - restrukturyzację majątku Fabryki zbędnego dla działalności gospodarczej;

   - restrukturyzację zatrudnienia, po ustaleniu optymalnej struktury zatrudnienia na potrzeby zawartych kontraktów;

   - zoptymalizowanie współpracy ze spółkami zależnymi generującymi zawyżone koszty.

   Dzięki zgodzie Prezydenta Miasta Ostrowa Wielkopolskiego stworzono podstawy do utworzenia Ostrowskiego Parku Przemysłowego, na terenie wydzielonym z nieruchomości produkcyjnych o powierzchni ok. 58 ha. Na terenie tym zostały usytuowane dwie spółki zależne, świadczące usługi na rzecz Fabryki. Pozwoli to na zmniejszenie kosztów tychże usług o opłaty miejscowe.

   Syndyk zaplanował również spotkania z wierzycielami Spółki, w celu przygotowania partnerskiej współpracy i obniżenia cen dostaw produktów i usług w wyniku odzyskania przez Fabrykę wypłacalności. Wiarygodność wypłacalności zostanie przyjęta przez dostawców po uzyskaniu pożyczki z Agencji Rozwoju Przemysłu w wysokości 8 mln zł. Wniosek taki złożono w dniu 19 września br. Kwota ta jest niezbędna na zakup materiałów i podzespołów koniecznych do produkcji węglarek, wagonów i napraw wagonów towarowych.

   Wywiązanie się z kontraktów przez syndyka pozwoli na uzyskanie progu rentowności, a w konsekwencji na przedłużenie przez sędziego komisarza zgody na prowadzenie działalności gospodarczej.

   Na zakończenie pragnę dodać, iż w dniu 18 września br. na konta pracowników Fabryki została przekazana kwota 3,2 mln zł z Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych, stanowiąca pokrycie zaległego wynagrodzenia za część lipca i sierpień br. Związki zawodowe wydały komunikat o zakończeniu akcji strajkowej.

   Z poważaniem

   Minister

   Jerzy Hausner

   Warszawa, dnia 24 września 2003 r.