Odpowiedź sekretarza stanu

w Ministerstwie Edukacji Narodowej i Sportu

- z upoważnienia ministra -

na interpelację nr 4197

w sprawie spożywania alkoholu przez nieletnich i zapewnienia im stosownej opieki

   Odpowiadając na interpelację Pani Poseł Zbyrowskiej dotyczącą problemów lokalizacji punktów sprzedaży alkoholu, zapewnienia odpowiednich warunków leczenia i terapii w szpitalach dla nieletnich hospitalizowanych w związku z zatruciem alkoholowym oraz przepisów zakazujących sprzedaży alkoholu nieletnim, uprzejmie informuję, że rozstrzygnięcie tych problemów nie należy do kompetencji oświaty.

   W pełni podzielam zatroskanie Pani Poseł Marii Zbyrowskiej o sprawy dotyczące spożywania alkoholu przez dzieci i młodzież oraz braku opieki nad nimi ze strony dorosłych.

   W związku z powyższym wdrożone zostały przez Ministerstwo Edukacji Narodowej i Sportu działania mające na celu zapobieganie zachowaniom problemowym. Ujmują one również zapobieganie spożywania alkoholu przez dzieci i młodzież.

   Najważniejsze decyzje w sferze profilaktyki dotyczą wprowadzenia do statutów wszystkich typów szkół obowiązku realizacji programów profilaktyki problemów dzieci i młodzieży (rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 31 stycznia 2002 roku zmieniające rozporządzenie w sprawie ramowych statutów publicznych przedszkoli oraz publicznych szkół - DzU Nr 10, poz. 96).

   Szkoły zostały zobligowane do prowadzenia stałych działań profilaktycznych opartych na wnikliwej diagnozie potrzeb i problemów środowiska.

   Wprowadzenie programu profilaktyki do szkół pozwoliło na podejmowanie systemowych działań zapobiegawczych umożliwiających identyfikację tych wszystkich czynników, które zagrażają prawidłowemu rozwojowi dzieci i młodzieży.

   Z badań ankietowych przeprowadzonych przez Ministerstwo Edukacji Narodowej i Sportu w kuratoriach oświaty wynika, że we wszystkich typach szkół zostały opracowane programy profilaktyki problemów dzieci i młodzieży, uwzględniające profilaktykę alkoholową. Obecnie realizowany jest etap wdrożenia tych programów adresowanych zarówno do uczniów, nauczycieli, jak i rodziców. Działania profilaktyczne są realizowane przez nauczycieli wszystkich przedmiotów. Zobowiązuje ich do tego ˝Podstawa programowa kształcenia ogólnego˝, do której wbudowano wiele treści profilaktycznych, w tym profilaktykę alkoholową.

   Znaczna część zagadnień ważnych z punktu widzenia profilaktyki należy do edukacyjnej ścieżki prozdrowotnej. Jeśli istnieje taka potrzeba szkoła może wprowadzić inne programy profilkaktyczne.

   Kluczową sprawą jest przygotowanie nauczycieli do realizacji szkolnego programu profilaktyki problemów dzieci i młodzieży.

   Szkolenia w tym zakresie realizowane są na szczeblu centralnym i lokalnym. Na szczeblu centralnym prowadzone są przez Centrum Metodyczne Pomocy Psychologiczno-Pedagogicznej, lokalnie - przez kuratoria oświaty we współpracy z ośrodkami doskonalenia nauczycieli.

   Centrum Metodyczne Pomocy Psychologiczno-Pedagogicznej przeszkoliło 1600 nauczycieli oraz wizytatorów kuratoriów oświaty sprawujących nadzór pedagogiczny nad szkolnymi programami profilaktyki.

   Ministerstwo Edukacji i Sportu zorganizowało we wrześniu 2002 roku krajową konferencję szkoleniową nt. ˝Budowanie szkolnego programu profilaktyki˝. Podobna konferencja nt. ˝Szkolny program profilaktyki problemów dzieci i młodzieży, po roku doświadczeń˝ planowana jest na przełomie września i października 2003 r. Konferencja będzie okazją do zaprezentowania przykładów dobrej praktyki w zakresie wdrażania szkolnych programów oraz dokonania wstępnej oceny działań podejmowanych przez szkoły w tym zakresie.

   Konferencja będzie również zawierała wątek dotyczący pracy z dziećmi i młodzieżą z grup podwyższonego ryzyka oraz nabywania profesjonalnej wiedzy dotyczącej właściwego reagowania na patologiczne zachowania dzieci i młodzieży.

   Działania w tym zakresie wspierają także specjaliści spoza szkoły (lekarze i terapeuci).

   W oświacie zapleczem dla tego rodzaju działań są poradnie psychologiczno-pedagogiczne, które podejmują specjalistyczne działania terapeutyczne.

   Bardzo dziękuję za wskazanie tego ważnego problemu. Przed każdym nowym rokiem szkolnym wracam do tych kwesii zarówno z kuratorami oświaty, jak i dyrektorami szkół, sygnalizując ich społeczne znaczenie.

   Sekretarz stanu

   Franciszek Potulski

   Warszawa, dnia 15 lipca 2003 r.